Amerika, Ay’ın tapusunu istiyor

Amerika Birleşik Devletleri, 2024’te Ay’a yeniden insan indirmeyi ve burada “Artemis” adı verilen kalıcı bir Ay üssü kurmayı tasarlıyor. Bu tasarım uyarınca da Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi NASA roketler geliştirdi; dünyadan önce Ay’ın yörüngesindeki “Gateway” adı verilecek istasyona, sonra da bu istasyondan Ay yüzeyindeki kalıcı üsse insan ve malzeme taşıyacak araçlarla ilgili ihalelerini bile yaptı.

Amerika bütün bu hazırlıkları bilimsel araştırma ve daha sonraki yıllara planlanan Mars yolculuğu için yaptığını söylüyor ama bir yandan da hem Amerikan hükümeti hem de bazı Amerikan şirketleri Ay üzerinde madencilik yapmak için de hazırlıklarını sürdürüyor.

Tabii Ay’da kalıcı üs kurmak ve burada madencilik yapmak deyince Amerika yalnız da değil. Bir yandan Hindistan, bir yandan Çin ve bir yandan da Avrupa Birliği Ay ile ilgili hırslarını saklamıyorlar. Bütün bu ülkeler ve AB, aynı zamanda Ay’da madencilik de yapmak istiyorlar.

Ay’da pek çok maden olabilir ama şimdilik en çok ilgi çeken, dünya atmosferinde tutmakta zorluk çektiğimiz ama Ay’da bol bol olduğu düşünülen helyumu üretmek. Helyum, aslında evrende hidrojenden sonra en çok bulunan atom ama onu dünyada tutmak çok zor. Helyum, sıvılaştırılmış versiyonuyla bugün dünyada pek çok alanda soğutma amaçlı kullanılıyor; en yaygın kullanıldığı alan ise tıbbi teşhis cihazlarında süper iletkenliği sağlayan mıknatısların soğutulması.

Ay ile ilgili hırslarını gizlemeyen ülkelerden biri olan Çin daha bugün devasa bir roketi ve uzaya insan taşıyacak bir uzay aracını denedi. Denemenin başarılı olduğu açıklandı. Araç bu ilk uçuşunda insan taşımıyordu.

Çin’in bu denemeyi yaptığı saatlerde ABD’nin başkenti Washington’dan gelen bir ajans haberi Ay konusunda nasıl bir yarış yaşandığını gösterir nitelikteydi. Habere göre Beyaz Saray, Ay’da toprak paylaşımıyla ilgili olarak bir uluslararası anlaşmayı kaleme almaya başlamıştı. “Artemis Anlaşması” adı verilen anlaşma, şimdilik bazı ülkelerle müzakere edilecek ve imzalanmaya çalışılacaktı.

Anlaşmanın en tartışmalı maddesi, “koruma bölgeleri” öngören madde. 1967’de imzalanan “Dış Uzay Anlaşması”na göre Ay dahil gezegenler ülkeler tarafından “egemenlik alanı” olarak ilan edilemiyor, işgal edilemiyor. Oysa ABD’nin müzakereye hazırlandığı yeni Ay anlaşması Ay’da kurulacak olan Artemis uzay istasyonu ve yakın çevresini başka araştırmalara ve bu arada madenciliğe de kapatan bir “koruma bölgesi” olarak tanımlıyor. Böyle bir “koruma bölgesi”nin kabul görmesi ise 1967 tarihli anlaşmaya açıkça aykırı ve aslında Ay’ın tapusunu almak, burada egemenlik alanı ilan etmek anlamına geliyor. 

Putin muhalifi Navalni’yi kim, neden zehirledi?

Tuhaf bir milletiz doğrusu. Amerikan iç politikasını, hatta zaman zaman Büyük Britanya’nın iç politikasını bile izler bizim gazetelerimiz, TV’lerimiz, web sitelerimiz ama en yakınımızda neler olup bittiğiyle pek ilgilenmeyiz. Yunanistan’dan çeşitli Arap ülkelerine, Ukrayna’dan Gürcistan’a böyle ...

‘Kripto Haydut’ sanal paraları çalmanın en kolay yolunu bulmuş

Hiç kripto paranız oldu mu? Benim oldu. Yıllar önce bir alışveriş için Amerika’da birisine 1 Bitcoin’den az bir para göndermem gerekiyordu, mecburen bir ‘kripto cüzdanı’m oldu. Şimdi yıllar sonra aynı cüzdanı bu yazıyı yazmak için tecrübe olsun diye yeniden kullandım; bu sefer 1.36 Ethereum ...

Bir fenomen evlenecek olsa, düğünü bedavaya mı gelir?

Çoğu düğünde tüm gözler tipik olarak gelin ve damat üzerindedir. Ancak evlenenler sosyal medya influencer’ları ise üzerlerindeki göz sayısı yüzbinleri bulabilir. 28 yaşındaki Caila Quinn, New York’ta yaşıyor. 2016’da yayınlanan “The Bachelor”ın 20’nci sezonunda dikkatleri ...